5 posts tagged “dordrecht”

Relaxed wandelingetje door Dordrecht met Eline. Auto geparkeerd in de parkeergarage achter het gemeentehuis (Stadskantoor) en via de brug over de Spuihaven naar de Voorstraat. Jammer dat er toch veel leeg en "Te koop" staat.

De "Grote Kerk" altijd prominent aanwezig. De klok sloeg 12.15 uur en er klonk op het carrilon het nummer "Axel F" uit de film "Beverly Hills Cop" uit 1984, wat futuristisch. Via de Voorstraat gewandeld naar het einde van de wandelstraat bij het Steegoversloot. Via het Hof naar de oranjegekleurde fontein op het Statenplein gelopen, voetbalgekte, maar wel leuk.

Wat kleding- en electronicazaken aangedaan, maar alles lekker laten liggen. Visstraat en linksaf via de Voorstraat terug. Zoals ik eerder met Marijke een paar slippers scoorde, lukte dit ook met Eline, bij de stokoude winkel van Van Driel (die wel alle modellen en maten op voorraad had).

Paar mooie plaatjes van de Pottenkade, het huis bij de Leuvebrug (ooit ergens anders afgebroken om hier opnieuw neer te zetten) en het Dolhuys aan de Dolhuysstraat. En dan sta je weer bij het uitgangspunt: de Spuihaven. Het weer was in elk geval ideaal!

Omstreeks 1883 bezat Dordrecht geen enkel openbaar wandelpark. Dat werd als een gemis beschouwd en daarom richtten een aantal burgers een comité op dat ging onderzoeken of er in Dordrecht een geschikte plek te vinden was waar een park kon worden aangelegd.

Tussen Singel, Vrieseweg en Toulonselaan lag een terrein, de Karremansweide genaamd, waar volgens het comité mogelijkheden voor de aanleg van een park waren. Doch de gemeente had andere plannen met de Karremansweide, dat tegenwoordig Oranjepark heet. Eerder dan men had verwacht diende zich in het jaar 1884 een tweede mogelijkheid aan. De eigenaresse van het landgoed Merwestein wilde haar bezit verkopen.

Het in Park Merwestein aanwezige witte huis is een zogenaamde Tuinmanswoning. Het werd in 1885, na de ingebruikneming van Het Landgoed Merwestein als openbaar park Parkwachterswoning genoemd. Dit huis is nog de enige bestaande bebouwing wat overgebleven is van de oude buitenplaats Merwestein, thans Park Merwestein. Het is gebouwd omstreeks 1852 in opdracht van de eigenaar van de buitenplaats, Otto Boudewijn ‘t Hooft van Benthuizen. De architect is onbekend. Bouwstijl: eclecticisme, voornamelijk beïnvloed door het neoclassicisme. 

Tijdens de Tweede Wereldoorlog neemt de Duitse Wehrmacht het park in bezit. Het hoofdkwartier van de in de omgeving van Dordrecht bevelvoerende generaal wordt er gevestigd. Er worden barakken neergezet en samen met de Villa, de Parkwachterswoning en het Melkhuis vormen ze één groot militair kampement. De aanwezige eenden en zwanen werden ondergebracht in het toen pas aangelegde Wantijpark en de herten gingen naar Dordwijk.

Op 24 oktober 1944 wordt door de inzet van de Geheime Dienst Nederland het park gebombardeerd door de Royal Air Force. Er vallen bommen van 500 en 1000 kilo op Park Merwestein. De Duitse militairen worden tijdens het middagmaal verrast: voor 2 generaals, 55 stafofficieren en 200 manschappen was dit hun laatste maal. De Villa Merwestein werd totaal vernietigd.

Op de plaats waar de Villa had gestaan is op 10 september 1952 een oorlogs- en bevrijdingsmonument onthuld, van de beeldhouwer Hans Petri.

Park Merwestein beschikt over een bomenbestand van grote verscheidenheid, zowel wat soorten, kwaliteit als leeftijd betreft. De namen van de bomen zijn vermeld met de wetenschappelijke naam en de tot nu toe bekende Nederlandse naam. De nummers van de bomen corresponderen met een tegel. Deze tegels zijn zo duidelijk mogelijk voor de desbetreffende boom aangebracht. Sommige bomen vond men meer dan bijzonder zoals de zware oude Kastanje op het zogeheten Ganzeneiland  (nr.94).

Exta vermelding verdient boom nr.17 Robinia pseudoacacia. Deze schijnacacia geldt thans als de oudste boom van Park Merwestein. Geschatte leeftijd ongeveer 300 jaar.

In Park Merwestein heeft een sierlijke fontein gestaan, naast de voormalige villa. De fontein stond midden in een ronde vijver met goudvissen en waterlelies.  Door het bombardement in 1944 is de fontein onherstelbaar beschadigd.

Bij de renovatie, na de oorlog, is de vijverbodem - een betonnen bak - hersteld en zijn daarin in de loop der jaren diverse eenvoudige spuiters geplaatst. Thans staat er de bronzen " Bloemfontein ", een werk van de Dordtse kunstenaar Jan Asjes van Dijk.

Wegens slijtage van de vijverbodem en de leidingen voor de watertoevoer en -afvoer kon de fontein de laatste tijd niet meer functioneren. Herstel vergt een grote investering die de gemeente niet beschikbaar wil stellen. Daarom is - voorlopig - gekozen voor inplanten van de lekke betonnen fonteinbak met Lavendel. Het bestuur van de Stichting Park Merwestein streeft naar reconstructie van de oude fontein.

Bron: website park Merwestein

De benen strekken en de binnenstad van Dordrecht in. Een klein rondje door de oudste stad van Holland, om te beginnen bij een pand aan de Wijnstraat met het opschrift Stoomdrukkerij.

Van daaruit richting Nieuwbrug met dit mooie uitzicht over de Nieuwe Haven. Aan de overkant van het water op de Boomkade valt er nog een oldtimer Volvo (of is het zelfs een kanariegele Daf) te spotten.

Hierna rechtsaf de Voorstraat op met aan je linker hand de Munt, waar destijds alles draaide om geld en zaken die daarmee in direct verband stonden, Om een aantal onderwerpen te noemen: geldsoorten, lonen, koopkracht, indexcijfers, geldhoeveelheid, kredietverlening, koop en verkoop en geldsanering. En niet te vergeten: valsemunterij.

Dan de Augustijnenkerk aan het begin van het wandelgedeelte van de Voorstraat. Wellicht binnenkort weer eens de binnenkant van deze kerk bekijken. Het bordje aan de gevel vermeldt al wat historie.

Op de Voorstraat tref je rechts tussen de oude pandjes plotseling een doorgang aan, die toegang geeft tot de Voorstraatshaven. Je komt hier uit bij of onder de Wijnbrug.

Voor de wandeling was het behoorlijk lekker weer en ook op de terrasjes op het Schefferplein en de Visbrug  was het goed toeven.

 

Op de Visbrug het bekende standbeeld van de gebroeders Jan en Cornelis de Witt, waarover hier meer te lezen is.

 

Links van het standbeeld het huis de Gulden Os, waar anno 2008 de hoofdvestiging van de bibliotheek gevestigd is.
 

Geschiedenis:

De Openbare Bibliotheek Dordrecht is de oudste openbare uitleenbibliotheek van Nederland. Op 1 mei 1899 werd begonnen met de activiteiten. In 1970 gingen de algemene, de christelijke en de katholieke openbare bibliotheken samen in één organisatie. De bibliotheek heeft een filialen in Crabbehof, Dubbeldam, Stadspolders en Sterrenburg.

De centrale bibliotheek is gevestigd in het laat-middeleeuwse gebouw De Gulden Os. In het verleden bevond zich hier een vleeshal en in deze eeuw was het lang in gebruik door café-restaurant "Américain". Na een periode van leegstand werd het in 1986, samen met de ernaast gelegen Groene Kar, betrokken door de bibliotheek. Architectenbureau Jelles uit Amsterdam heeft aan de achterzijde een nieuw gebouw neergezet dat harmonisch verbonden is met de historische panden (Tjsa, smaken verschillen, je speelt bij de plaatselijke harmonie en je hebt een flink bakkie op, dan ontwerp je dit en vind je het harmonisch).

September 2001 heeft in de bibliotheek een restyling plaatsgevonden. Het ontwerp hiervan was van Klein Architecten uit Groningen.

Schuin over de Groenmarkt duik ik de Vleeshouwersstraat in, dat al enige jaren een alleraardigst opgeknapt beeld geeft.

Aan het eind van het straatje steek ik de Houttuinen over om rechtdoor naar de Lange IJzerenbrug te lopen. Kijk je op deze brug naar links, dan heb je een mooi uitzicht over de haven en de Grote Kerk.

Na deze brug rechtdoor de (uiteraard) Lange IJzerenbrugstraat in, richting Binnen Walevest.

Rechtsaf richting één van de mooiste plekjes van de stad, de Wolwevershaven en Kuipershaven.

Markant is de constructie van Machinefabriek Straatman (links) en veel minder opvallend deze gevelsteen (rechts).

Geschiedenis:

Machinefabriek L. Straatman is opgericht in 1902 door Dhr. L. Straatman. In Dordrecht verkreeg het bedrijf snel naam op het gebied van ketelbouw en scheepsreparaties. In de jaren 90 werd het bedrijf overgenomen door "Van de Graaf's Werktuig- en Constructiebouw BV", dit bedrijf was specialist in het ontwerpen en produceren  van persen, spreaders, baggercomponenten en staalconstructies. In 2004 verhuisde  Machinefabriek L .Straatman naar Zwijndrecht en alle activiteiten van "Van de Graaf's Werktuig- en Constructiebouw BV" werden overgenomen. (meer >>)

Ik ben weer terug op mijn uitgangspunt en werp nog even vanaf de Robrug een blik over de haven.

Alle doemdenkers ten spijt, ik vind het nog steeds een prachtige oude stad! Ga zelf eens kijken wat je allemaal ontdekken kunt. Tot zover mijn kleine Rondje Dordt.

De auto geparkeerd op de Grote Markt, onder toeziend oog van Dirk, hoewel, hij kijkt richting Vismarkt. Voor een 45 minuten ben je wel € 1,50 kwijt om je koets te stallen. Als Dirk schuin naar rechts kijkt, kan hij de teksten op de bovenkant van de geveltjes ontdekken. Op naar de Vismarkt.

Iets dat er ook al heel lang staat, de Vismarkt. Ik heb er nog nooit iets zien verkopen, laat staan vis.  Aan de éne kant een coffeeshop en de andere zijde heeft het een, meerdere soorten, koffie-drink café. Snel richting het Scheffersplein via de Waag.

Ary Scheffer in de rug en kijkt op Café De Beurs. Aan je linker hand V&D. Morgen, zaterdag, belooft het mooi weer te worden, dus kunnen de eerste terrasgangers gespot worden. Precies 180 graden omgedraaid loop ik de Voorstraat op en maak een plaatje van dit opvallende pandje bij de Donkere Steiger. (Jammer van die graffitisukkels, die zelfs een klein bordje moesten bewerken)

Stap dat gat eens in en loop door naar de Voorstraatshaven. Vergeet niet halverwege eens omhoog te kijken. Grappig, hoor. Van hier is het nog maar enkele tientallen meters verderop om vandaag aan het eindpunt van mijn wandeling te komen: de Augustijnenkerk en 't Hof.

Ongelofelijk dat er zo'n 8000 mensen begraven zijn in deze kerk. Wellicht een volgende keer bekijk ik de kerk van de binnenkant, maar nu verlaat in het complex, via het Hof, de Hofstraat en de Nieuwstraat, mijn parkeergeld is op! 

Nog steeds vind ik de kiekjes van deze gsm niet echt slecht en het voordeel hem (meestal) paraat te hebben.

Na een nachtdienstje komt er niet zo veel uit mijn handen, zo ook nu. Op vrijdag volgt Eline altijd trouw haar gitaarles. Als ik haar daar naartoe rijd, volgt meestal als tijdverdrijf, een stukje boodschappen doen. Vandaag was dit shoppen niet noodzakelijk en ik besloot eens lekker door de stad te slenteren.

Die middenstanders hebben het echt niet begrepen en er geen zin in. Snel sluiten die tent, want we gaan naar huis. Veel deuren gaan dan ook al rap op slot. Morgen, zaterdag dus, wellicht om 10.30 uur (al?) de winkel  weer openen.

Als ik dan op de spaarzame momenten door deze mooie stad loop, gaat mijn blik op hoger dan ooghoogte. Daar zijn de mooiste zaken waar te nemen. Voor Dordtenaren een bekend plaatje, maar ik onthou het u niet. Onder de foto's de legende m.b.t. het pand aan de Wijnstraat. Met dank aan http://www.dordt.nl waar natuurlijk nog veel meer leuks te lezen valt over Dordrecht.

De legende van de drie broers

Het verhaal speelt zich af omstreeks 1650. De drie broers Van Beveren besluiten om elk een eigen huis te bouwen, de een aan de Engelenburgerkade, een ander aan de Wijnstraat en de derde aan het Grotekerksplein. Als grap gaan ze een weddenschap met elkaar aan. Winnaar zal degene zijn die het gewaagdste beeld in de gevel durft te zetten.
Willem van Beveren laat zijn woonhuis aan de Engelenburgerkade bouwen. Met in de gevel een copulerende meermin en meerman komt hij een heel eind.
Zijn broer Abraham durft verder te gaan. In het timpaan van zijn imposante woning aan de Wijnstraat plaatst hij het equivalent van een Brussels wateraartje. Het ventje staat er zo onbeschaamd bij dat de naam later overgaat op het pand (Huis De Onbeschaamde).
De derde broer, die aan het Grotekerksplein 4 woont, maakt het echter helemaal bont en wordt overtuigend winnaar van de weddenschap. De voorstelling is dermate obsceen dat nog voor de meeste Dordtenaren de kans krijgen het beeld te bekijken, de voorstelling al in opdracht van het stadsbestuur wordt verwijderd. Daarom blijft het timpaan leeg.
Tot zover de legende.

Het Grotekerksplein met links nummer 5 en rechts (met het lege tympaan) nummer 4. Het pand links dateert van dezelfde tijd als De Onbeschaamde en Bever-Schaap, maar de legende ontstond door het lege tympaan in nummer 4.
Pas een paar decennia geleden werd het tympaan gevuld met een groot beeldhouwwerk, afkomstig uit de gesloopte Waag.

Bij onderzoek blijkt het verhaal een mengeling van waarheid en fantasie te zijn. De drie huizen zijn wel in dezelfde tijd, omstreeks 1650, gebouwd. Van het huis aan de Wijnstraat is zeker dat de architect Pieter Post was, van dat aan de Engelenburgerkade wordt tegenwoordig aangenomen dat dat Maarten van der Pijpen was. Van der Pijpen was tijdens de bouw van de Onbeschaamde de opzichter en hij gaf zijn ogen goed de kost. De ontwerper van het vunzige beeld aan het Grotekerks-plein is onbekend.
Abraham en Willem van Beveren waren geen broers, maar neven en de zogenaamde derde broer was niet eens een Van Beveren, maar de reder Rochus Rees. En het lege timpaan zat niet eens in Grotekerksplein 5, maar in Grotekerksplein 4 dat bijna anderhalve eeuw later gebouwd werd.

De legende ontstond natuurlijk omdat de Dordtenaren de lege ruimte in het dak van het huis zo’n vreemd gezicht vonden. Daarom is het misschien wel jammer dat daar sinds kort het wapen van Dordt zit. Legendes moeten in stand gehouden worden. Vergeet U dus liever bovenstaande verklaring maar zo snel mogelijk.